Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK), 2026 yılının Ağustos ayına ait dış ticaret endekslerini kamuoyuyla paylaştı. Açıklanan rakamlara göre, Türkiye’nin dış ticaretinde birim değerler yükselirken, miktar bazında düşüşler gözlemlendi. Geçen yılın aynı dönemine kıyasla ihracatın birim değeri yüzde 8,5 oranında artış gösterirken, gönderilen ürün miktarı yüzde 0,4 seviyesinde geriledi. İthalat tarafında ise maliyet artışı daha belirgin oldu; ithalat birim değer endeksi yüzde 13,7 yükselirken, ithal edilen mal miktarında yüzde 2,8 oranında bir azalma meydana geldi.
Ne Oldu? İhracat ve İthalat Birim Değerlerindeki Değişimler
Ağustos 2026 döneminde ihracat birim değer endeksindeki yıllık yüzde 8,5‘lik artışın detaylarına bakıldığında; gıda, içecek ve tütün grubunda yüzde 7,4, yakıt hariç ham maddelerde yüzde 10,9, yakıtlarda yüzde 47,1 ve gıda dışı imalat sanayinde yüzde 5,1 oranında yükseliş yaşandı. İthalat birim değer endeksi ise yıllık bazda yüzde 13,7 artarken, bu alanda yakıtlar yüzde 35,9, ham maddeler yüzde 12,5 ve imalat sanayi yüzde 7,5 değer kazandı. Öte yandan, gıda, içecek ve tütün ithalatında birim değer yüzde 4,2 oranında bir düşüş sergiledi.
Miktar Endekslerinde Durum Ne? Sektörel Farklılıklar
Dış ticarette miktar bazlı hareketler ise farklı bir tablo çizdi. Yıllık bazda yüzde 0,4 azalan ihracat miktar endeksinde, gıda, içecek ve tütün yüzde 1,9, yakıt dışı ham maddeler ise yüzde 19,3 artış kaydetti. Buna karşın yakıt ihracat miktarı yüzde 20, imalat sanayi ise yüzde 4,5 geriledi. İthalat miktar endeksi yıllık yüzde 2,8 azalırken, gıda, içecek ve tütün ithalat miktarı yüzde 36,2, ham maddeler ise yüzde 8,3 arttı. İthal edilen yakıt miktarında yüzde 1,6, imalat sanayinde ise yüzde 0,5 oranında bir düşüş yaşandığı görüldü.
Dönemsel Değişim Nasıl Gerçekleşti? Mevsimsel ve Takvim Etkileri
Mevsim ve takvim etkilerinden arındırılmış veriler, aylık bazda ihracat miktarının arttığını ortaya koydu. Temmuz ayında 143,6 olan ihracat miktar endeksi, ağustosta yüzde 1 artışla 145 seviyesine ulaştı. Takvim etkisinden arındırılmış ihracat miktar endeksi ise bir önceki yılın aynı ayına göre yüzde 0,4 azalarak 140,5 oldu. İthalat tarafında ise mevsim ve takvim etkisinden arındırılmış miktar endeksi, temmuzda 114,6 iken ağustosta yüzde 2,5 düşüşle 111,7’ye indi. Takvim etkisinden arındırılmış ithalat miktar endeksi de yıllık yüzde 2,8 kayıpla 106,5 olarak gerçekleşti.
Dış Ticaret Haddinde Son Durum Nedir? Makas Daralıyor
İhracat birim değer endeksinin ithalat birim değer endeksine oranlanmasıyla elde edilen dış ticaret haddi, Türkiye aleyhine bir gerileme yaşadı. Ağustos 2025 tarihinde 94,3 olarak kaydedilen dış ticaret haddi, bir yıllık süreçte 4,3 puan azalarak Ağustos 2026’da 90 seviyesine geriledi. Bu durum, ithalatın ihracata oranla daha fazla pahalandığını gösteren önemli bir gösterge oldu.